الف بیماری آفت دهان Aphthous stomatitis

بیماری آفت دهان Aphthous stomatitis

Aphthous stomatitis-بیماری آفت دهان
نویسنده مطلب Bimari.14p.ir

ulcer1

 

آفْت (به انگلیسی: Aphthous stomatitis) یک بیماری شایع در دهان است که ضایعات دردناک نکروتیک در مخاط دهان، زبان و لثه به بار می‌آورد. علت آن ناشناخته است ولی ممکن است خودایمنی باشد.

شیوع آن در جوامع مختلف از ۵٪ تا ۶۶٪ گزارش شده و متوسط شیوع آن ۲۰٪ است. در زن‌ها برتری نسبی دارد.

آفت، یک عفونت ویروسی نیست و قابلیت سرایت هم نداردت، اما عامل ژنتیک در بروز آن بسیار مؤثر است.

دوره آن حدود یک هفته است و اغلب پس از آن بدون درمان هم بهبود می‌یابد.

درمان آن اغلب علامتی است و برای رفع آن بیشتر از دهانشویه یا قطره استفاده می‌شود.

1116486

 

اتیولوژی آفت عود کننده دهانی، دقیقاً مشخص نیست اما مواردی به عنوان علل زمینه ساز برای آن معرفی شده‌اند؛ مانند زمینه ارثی، استرس، اختلالات ایمونولوژیک، عوامل هورمونی، کمبودهای تغذیه‌ای و نقایص خونی، سیگار و حساسیتهای غذایی.

علائم و نشانه‌ها

آفت در سه شکل عمده وجود دارد که شایعترین آنها آفت‌های کوچک (مینور) با شیوع ۸۰٪ و آفت‌های بزرگ (ماژور) با شیوع حدود ۱۰٪ و ۱۰٪ بقیه نیز به صورت تبخال شکل، دیده می‌شود.

علائم آفت محدود به دهان هستند و بیمار علائم عمومی (مانند تب) ندارد. علامت اصلی درد یا سوزش در محل آفت است. ممکن است درد با بعضی غذاها و آشامیدنی‌ها (مانند اسیدها) تشدید شود. با بهبود زخم درد نیز کاهش می‌یابد.

عوامل بوجود آورنده

  • استرس‌های عاطفی یا جسمانی، اضطراب یا ناراحتی و عصبی بودن پیش از عادت ماهانه
  • آسیب به مخاط دهان در اثر درست جانینداختن دندان‌های مصنوعی، غذاهای داغ، مسواک زدن خشن و با شدت یا کار دندانپزشکی
  • آزردگی و تحریک ناشی از غذاهایی مثل شکلات، غذاهای ترش و اسیدی (سرکه) و غذاهای دودی، آجیل‌ها یا چیپس‌های نمک زده شده، گردو، فندق، پسته، پنیر و بادنجان
  • کمبود آهن و اسید فولیک و ویتامین B2

درمان آفت

آفت خودبخود خوب می‌شود و معمولاً نیازی به درمان ندارد.

برای آفت اگر درمانی صورت بگیرد معمولاً به منظور کاستن از درد و التهاب و استرس و جلوگیری از اضافه شدن عفونت ثانویه به آن است.

رایج‌ترین درمان‌هایی که در این خصوص توصیه می‌شود شامل موارد زیر هستند:

  1. رعایت بهداشت دهان
  2. استفاده از آنتی‌بیوتیک موضعی همچون کلرهگزیدین، بنزیدآمین یا پرسیکا
  3. استفاده از آنتی‌بیوتیک موضعی مانند کپسول‌های ۲۵۰ میلی گرمی تتراسایکلین محلول در سرم فیزیولوژی (به صورت دهان‌شویه)
  4. رفع کمبودهای ویتامینی و املاح سرمی همچون ویتامین ب۱۲، آهن و اسید فولیک و پرهیز از غذاهای آلرژی زا
  5. استفاده از داروهای بی‌حس کننده موضعی همچون لیدوکائین و یا دیفن هیدرامین
  6. استفاده از مواد محافظ موضعی حاوی استروئیدهای موضعی همچون تریامسینولون یا کلوبتازول یا فلاکینولون

aft

درمان آفت با طب سنتی

در سال ۲۰۱۴ در مجله پژوهشی پزشکی یکپارچه مربوط به مرکز جهانی طب مکمل به چاپ رسید، مشخص شد گیاه گلنار فارسی نیز دارای تأثیر مثبت در درمان آفت دهان می‌باشد. گوانجی در این تحقیق اثر عصاره الکلی و آبی گیاه گلنار فارسی را بر روی آفت‌های مینور مورد بررسی قرار داد که نتایج مطلوبی دریافت کرد.

پیشگیری

کمبود عنصر روی در افراد مبتلا به آفت عود کننده گزارش شده است. استفاده منظم از نخ دندان و مسواک، مصرف ویتامین بی، حفظ بهداشت دهان و استفاده از دهان‌شویه‌های مناسب و آب‌نمک از بروز این بیماری جلوگیری می‌کند.
توصیه می‌شود افرادی که مرتباً و به تعداد زیاد آفت می‌زنند و یا آفت آنها بزرگ بوده و التیام آنها زمان زیادی طول می‌کشد، جهت شناسایی عامل و بیماری‌های زمینه‌ای مستعد کننده تحت معاینات و آزمایشات کامل تری قرار گیرند.

 

علت آفت دهان چیست؟ توضیح بهترین شیوه درمان

 

آفت یا برفک یک بیماری قارچی است و به علت مرطوب بودن محیط دهان سرعت بهبودی بسیار کم می باشد.اول از همه باید بهداشت دهان و دندانها را خوب رعایت کنید وجود هر نوع کانون عفونی در حفره دهان تشدید کننده می باشد.

قرص و پماد نیستاتین روزی 3 بار -پماد را روی پنبه بگذارید و روی محل ضایعه بمالید -قرص را به مدت 2 هفته مصرف کنید-برای تسکین دردهای موضعی -شربت دیفن هیدرامین را روزی 3 بار هر بار یک قاشق غذاخوری غرغره کنید و بیرون بریزید

زخمهای آفتی، کوچک دردناک و آزار دهنده می باشند.این زخمهای سطحی باعث می شود که غذا خوردن وحتی صحبت کردن فرد با ناراحتی و مشکل مواجه شود. این زخمها ممکن است در روی زبان، کام نرم روی قاعده لثه ها و فضای داخل دهان ایجاد شود. آفت از دو جهت با تب خال متفاوت است یکی اینکه آفت بیشتر بافت نرم داخل دهان را گرفتار می کند جائیکه بندرت توسط زخمهای تب خال در گیر می شود و آنکه دیگر آفت مسری نیست ولی تب خال بسیار مسری می باشد . آفت در هر سنی ممکن است فرد را مبتلا کند ولی معمولاً در سنین 40-10 سال برای اولین بار فرد را گرفتار می کند. این بیماری اغلب نیاز به درمان ندارد. درد آن پس از چند روز فروکش کرده و خود زخم نیز در طی 3-1 هفته کاملاً بهبود می یابد. بندرت ممکن است آفت بیماری شدیدی را ایجاد کند که در این نوع زخمها بزرگتر از یک سانتی متر و یا زخمهائی که بیش از 2 هفته دوام می آورند را شاهد هستیم.

Aphthous stomatitis-بیماری آفت دهان درمان

علائم اصلی آفت شامل 

– زخم یا زخمهائی دردناک در داخل دهان
– احساس سوزش و یا سوزن سوزن شدن قبل از ظهور زخم
– یک زخم گرد با مرکزی سفید رنگ که توسط یک هاله قرمز احاطه شده است
– گاهی ممکن است علائمی مثل تب ، بی حالی و تورم غدد لنفاوی همراه آفت وجود داشته باشد، گرچه این علائم ممکن است ارتباطی با آفت نداشته باشد.

 

Aphthous stomatitis-بیماری آفت دهان

تحقیقات در مورد عامل بیماری تا به الان

علت بیشتر موارد آفت یک راز باقی مانده است. محققان معتقدند که استرس و یا آسیب بافتی می تواند باعث ایجاد آفت شود. حتی آسیبهای خفیف مثل گاز گرفته شدن فضای داخل دهان بطور اتفاقی نیز می تواند باعث ایجاد آفت شود. سایر علل احتمالی آفت شامل موارد زیر است :
– اختلال در عملکرد سیستم ایمنی
– مشکلات و کمبودهای تغذیه ای مثل کمبود ویتامین 12 B، روی، فولیک اسید و یا آهن
– بیماریهای لوله گوارش
– حساسیت غذائی
– دوران قاعدگی
نکته دیگر اینکه ، گر چه هر کسی ممکن است به این بیماری مبتلا گردد ولی این بیماری در بعضی خانواده ها شیوع بیشتری دارد که نشان می دهد ممکن است استعداد به آن از طریق ارث نیز منتقل شود.
در صورتیکه یکی از موارد زیر گریبانگیر شما شد، حتماً به پزشک مراجعه کنید :
– زخمهائی که بطور غیر معمول بزرگ می باشند .
– زخمهائی که بیش از 3 هفته وجود دارد و بهبود نیافته اند.
– دردی که با اقدامات اولیه فروکش نکرده است.
– در صورتیکه این بیماری نوشیدن شما را مختل کرده است و نمی توانید به مقدار کافی مایعات میل کنید .
– تب بالا همراه با آفت
همچنین اگر شما دندانی دارید که سطح بسیار تیزی دارد و یا وسائل داخل دهانی مثل دندان مصنوعی که بنظر می رسد که آنها باعث تحریک داخل دهان شما و ایجاد آفت می شوند باید به دندانپزشک مراجعه کنید.
درمان
در حالت عادی این بیماری بدون درمان بهبود می یابد ولی خصوصاً برای زخمهای بزرگ دردناک و مزمن پزشکان دارو می دهند. برای کاهش درد و التهاب ناشی از آفت نیز پزشکان از دهان شویه های حاوی کورتیداستروئید و یا مواد بی حس کننده استفاده می کنند.

 

Aphthous stomatitis بیماری آفت دهان

پیشگیری های رفتاری

می توان با پی بردن به عواملی که محرک ایجاد آفت می باشد و دوری جستن از آنها تعداد دفعات ابتلا به آفت را کاهش داد.
1- متوجه باشید که چه می خورید: از غذاهائی که بنظر می رسد که دهان شما را تحریک می کنند پرهیز کنید. اینها می تواند شامل غذاهای اسیدی، آجیل ها و یا بعضی از ادویه ها باشد.
2- در هنگام غذا خوردن با کسی صحبت نکنید : گفته شد حتی آسیبهای جزئی داخل دهان که بطور مثال از گاز گرفته شدن اتفاقی جدار دهان فرد ایجاد می شوند، می توانند باعث ایجاد زخمهای آفتی شوند.
3- رعایت بهداشت دهان : مسواک زدن پس از هر وعده غذا و استفاده از نخ دندان روزی یکبار می تواند دهان شما را پاکیزه نگه داشته و از غذاهائی که ممکن است باعث تحریک و ایجاد آفت شوند جلوگیری کند.
اقدامات ساده برای مراقبت فرد مبتلا به آفت
پس از اینکه فرد به آفت دچار شد برای تخفیف درد و ناراحتی ناشی از آن اقدامات زیر مفید است:
– اجتناب از مصرف غذاهای اسیدی ، قندی، پر ادویه و هر غذائی که باعث تشدید درد و تحریک زیاد دهان می شود.
– استفاده از تکه های کوچک یخ برروی نقاطی که دچار آفت است. این کار باعث تخفیف درد می شود.
– مسواک زدن بطور مرتب و تمیز نگه داشتن دهان
– مرتباً دهان خود را بشوئید. این کار را می توان با آب نمک و یا استفاده از دهانشویه های معمولی انجام داد. اگر از شربت دیفن هیدارمین و یا محلول آب اکسیژنهاستفاده می کنید حتماً آنها را رقیق کنید تا تحریک کننده نباشند.
– با استفاده از محلول شیر منیزیوم ( هیدروکسید منیزیوم که هم بعنوان داروی ضد اسید و هم ضد یبوست مصرف می شود. ) و چکاندن چند قطره روی زخم آفت هم درد آن کاهش می یابد هم بهبود آن تسریع می یابد.
– استفاده از ضد دردهائی مثل آسپرین ، استامینوفن و یا ایبوپروفن نیز برای کاهش درد مفید است ولی از آسپرین برای کودکان نباید استفاده کرد.

با تشکر دانشنامه تصویری فارسی

نظر مدیر سایت

Bimari.14p.ir

اگر بیمار هستید و یا از بیماری خاصی رنج میبرید میتوانید در بخش نظر مربوطه آن را بازگو کنید و به دیگر بازدیدکنندگان کمک کنیم و این کار مزیت دیگری هم دارد مثلا از تجربیات شما هم استفاده میشود . خیلی از مردم نیازمند تجربه ی فردی شما هستند پس این کار را برای کمک انجام دهید نه صرفا به دید دیگر این کوچک ترین کار ممکن است برای کسانی که نیازمند اطلاعات کافی برای بیماری شان دارند ما و دکتر های متخصصی که به سایت مراجعه میکنند نظرات شما را بررسی میکنیم تا بازدیدکنندگان مطالب و نظرات بهتر را مشاهده کنند منتظر نظرات و تجربیات شما هستیم - دانشنامه 14p.ir
به امید سلامتی همه

نظرات

  • سلام به شما و دوستان، اگه خیلی آفت میزنید لطفا پیگیری کنید، اگه دید چشماتون ناگهانی تار شد و مگس پران داشتید . یک چیزی جلوی چشماتون حرکت کرد، حتما پیگیری کنید سریعا، اگه در مراحل اولیه باشید قابل پیشگیری و درمان است

بخش نظرات - میتوانید تجربه خود را بنویسید